Gebruiksvriendelijk of niet ?

Als we denken aan gebruiksvriendelijkheid, dan botsen we al snel op een probleem dat vele projecten hebben. De projecten focussen voornamelijk op functionaliteit. Werkt het systeem wel zoals we verwachten? Dit is goed, maar (er is meestal een maar) focussen we wel op de gebruiker? Voor de gebruiker is duidelijkheid en gebruiksvriendelijkheid van de applicatie minstens even belangrijk.

Je kent het wel, een applicatie die je niet begrijpt, of die zo moeilijk is dat je er eerst een cursus voor moet volgen. Is dat de fout van de gebruiker dat het zo ingewikkeld is gemaakt? Neen, het ligt aan de applicatie. Die is dan gewoon fout gemaakt. En hier kunnen wij als testers meehelpen. Meedragen zodat onze applicatie die we testen wel duidelijk is om te gebruiken. Zodat een gebruiker onze applicatie met plezier gebruikt, dat is ook een van de doelen van een project. Want gelukkige gebruikers of klanten komen terug, is dat niet een van de gouden regels van de verkoop? Waarom kan dat dan niet doorgetrokken worden naar software?

Testen die naar gebruiksvriendelijkheid kijken, worden meestal overgeslagen of zelfs niet eens aan gedacht. We mogen immers geen tijd spenderen aan mindere risico’s. Tijd is immers geld. Maar is klanttevredenheid dat ook niet? Daarom pleitte Peter Roozendaal in zijn presentatie op de voorjaarsconferentie van Testnet om ook naar het gebruikersgemak te kijken. En meer, als er nog niets bestaat in het project, neem dan als tester zelf het initiatief. Neem zelf de verantwoordelijkheid om specificaties te maken voor gebruiksvriendelijkheid. Dat is niet simpel, maar samen met de product owner en de steakholders.

Er is al heel wat geschreven op het internet, gebruik het en zorg ervoor dat de interface waar jij als tester verantwoordelijk voor bent, veel vriendelijker wordt voor de gebruiker. Het loont.

Communicatie en Cultuur in Technologie

Woensdag 11 mei 2016, het is weer zover. Het voorjaarsevent van Testnet met als thema “Verbreed je basis, nieuwe vaardigheden voor Testers” is begonnen. Na het woordje van de voorzitter, was het tijd voor de eerste Keynote. De keynote kwam deze keer van Kristoffer Nortström. Communicatie en Cultuur was het thema.

Software Development is a social Activity
J. Weinberg

Het grootste probleem dat we als technische mensen hebben, is volgens Kristoffer niet het technologische. Dat kunnen we immers wel oplossen, hoe moeilijk het ook is. Neen, volgens hem is de interactie met andere mensen een van de moeilijkste zaken. Moeten we wel communiceren met anderen, is dan een vraag. Natuurlijk, want Software Ontwikkeling is eigenlijk een sociale activiteit. Waarom is dat? Omdat software ontwikkeling problemen van mensen moet oplossen. Als er geen probleem was, zou er ook niets te maken zijn. En omdat er problemen bij mensen zijn, moet er ook mee gecommuniceerd worden. Vragen zoals “Wat gaan we maken” of “Zijn we het juiste aan het maken” zijn dan ook enkele van de meest gestelde vragen bij het ontwikkelproces.

Maar als we even naar de prioriteiten gaan kijken bij de meeste projecten, zien we dat de zaken die te maken hebben met menselijke interactie meestal de laagste prioriteiten krijgen. Dat komt volgens Kristoffer omdat dat het moeilijkste is van software projecten, of van projecten in het algemeen. Menselijk gedrag is namelijk moeilijk te doorgronden.

In vele bedrijven hebben we nog andere problemen. Dat is kennisoverdracht. Als je naar de pure kennis kijkt, dat kan je opschrijven, maar de niet verbale kennis (tacit knowledge in het Engels), dat is een ander paar mouwen. Hoe moet je die overdragen? Hoe draag je over dat een collega op een maandagochtend niet aanspreekbaar is? Zulke zaken, dat zijn ook zaken die in elk project voorkomen en er ook toe doen, want die dragen bij aan de sfeer van een bedrijf, of van een project. Agile kan volgens Kristoffer dit oplossen omdat je er elke dag met elkaar moet communiceren, via de stand-ups. Maar persoonlijk denk ik dat dat toch niet zo simpel is als hij het stelt. Dit omdat je enkel over de vooruitgang praat. Wat deed je? Wat ga je doen? Welke struikelblokken ervaar je? Dat zijn de vragen tijdens een stand-up.

Dat de sfeer goed moet zitten in een bedrijf of project is een feit. De kwaliteit wordt dan beter. Meer zelfs, als de kwaliteit die mensen afleveren niet zo hoog is, dan gaat je eigenwaarde naar beneden. Daarom is het niet technische  veel belangrijker dan het technische.

Wijzigen van de cultuur in een organisatie is een van de moeilijkste zaken die er zijn.

Wat ook nog fnuikend is voor de sfeer in organisaties is het “Ons versus Wij” verhaal. Dit komt meestal voor als we met verschillende teams zitten. En daar moet je voor oppassen. De mens is nu eenmaal geprogrammeerd dat ze in groepen willen leven. En mensen die niet tot de groep behoren zijn dan concurrenten en behoren dan tot het slechte kamp. Dit is evolutionair zo gekomen en dat krijgen we er niet uit. Maar zulk gedrag is wel nefast voor de sfeer in een organisatie. Daarom is communicatie ook tussen teams noodzakelijk. Als je dat in een organisatie voorhebt, moet je proberen de cultuur te wijzigen. Maar dat is niet eenvoudig, het is eigenlijk bijna onmogelijk omdat dit afhangt van de mensen, managers, het product, ja eigenlijk van alles waar je mee te maken hebt.

Tot slot vermelde Kristoffer nog het principe van de “Open Kimono“. Daarmee bedoelde hij dat je open moet zijn met de communicatie, zeker als manager. Vertel de mensen wat ze niet zo goed doen, maar vertel hun ook wat ze goed doen. En dan het allerbelangrijkste. Behandel ze niet als kinderen, want dan gaan ze zich als kinderen gedragen.

Als je even over deze keynote nadenkt, dan merk je dat eigenlijk je met meer vragen zit na dan voor de keynote. Maar dat is de bedoeling denk ik. De oplossing voor al deze mogelijke problemen bestaat immers niet, want dat hangt af van situatie tot situatie.